Heb je algen in je aquarium en weet je niet zeker met welke soort je te maken hebt? Dat is geen detail. Hoe je algen moet bestrijden hangt volledig af van welke soort er in je bak zit. De aanpak van baardalg is anders dan die van draadalg, en wat tegen blauwalg werkt, doet bij groene puntalg vrijwel niets. Eerst herkennen, dan pas actie ondernemen.
Wat ik dagelijks in mijn mailbox zie passeren, is dit: iemand ziet algen, grijpt naar een fles middel of halveert het licht, en drie weken later zijn de algen bijna altijd terug. Dat komt omdat algen geen losstaand probleem zijn. Ze verschijnen wanneer je planten zwakker worden, en die zwakte heeft bijna altijd een oorzaak elders in je bak.
Wil je algen in je aquarium bestrijden op de correcte manier zodat ze nooit meer terug komen? Dan raad ik aan om zeker dit artikel goed door te lezen. Ik ben er zeker van dat je bak er snel een stuk beter uit zal zien.
Wat je gaat leren:
Inhoudsopgave
- Soorten algen in het aquarium
- Wat is de oorzaak van algen in je aquarium?
- De mythes rond algen bestrijden
- Welke methodes helpen NIET tegen algen in een aquarium?
- Algen in je aquarium bestrijden: de gouden driehoek
- Algenbestrijding per soort: kies je strategie
- Welke vissen en garnalen eten algen?
- Wat als niets werkt tegen hardnekkige algen?
- Algen voorkomen in je aquarium: zo blijven ze weg
- Conclusie
De soorten algen in het aquarium
Voor je iets aanpakt, moet je eerst weten welke alg je hebt. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar de helft van de mailtjes die ik krijg, begint met “ik heb algen” en stopt daar. Terwijl elk type een andere oorzaak heeft en dus een andere aanpak vraagt.
Hieronder de zes algen die in een aquarium het vaakst voorkomen, met de visuele kenmerken waaraan je ze herkent en een link naar mijn volledige strategie per soort.
| Soort alg | Hoe je het herkent in je aquarium | Volledige aanpak |
|---|---|---|
| Baardalg in aquarium | Korte zwarte of donkergrijze pluisjes op bladranden, decoratie en filtermateriaal. Voelt hard aan, hecht extreem stevig. | Mijn baardalg-strategie |
| Draadalg in aquarium | Lange groene slierten die zich vasthechten aan planten, hout en filterslangen. Soms tot tientallen centimeters lang. | Mijn draadalg-strategie |
| Bruine alg in aquarium | Bruin afzetlaagje op planten, glas en decoratie. Soms slijmerig, soms eerder stoffig. Ook diatomen of kiezelalg genoemd. | Mijn bruine alg-strategie |
| Blauwalg in aquarium | Blauwgroene slijmerige laag, vaak op de bodem of op planten dicht bij de grond. Mufachtige geur, laat zich gemakkelijk afvegen. | Mijn blauwalg-strategie |
| Groene puntalg in aquarium | Kleine harde groene puntjes op het glas, op decoratie en soms op stevige bladeren. Niet zomaar weg te vegen. | Mijn groene puntalg-strategie |
| Zweefalg of groen water | Het water zelf wordt groen, je ziet je vissen amper nog. Geen alg op oppervlakken, maar zwevend in de waterkolom. | Mijn zweefalg-strategie |
Mogelijk heb je last van meer dan één soort tegelijk. Dat komt vaker voor dan je denkt. In dat geval pak je elke soort gericht aan vanuit zijn eigen strategie, en steun je daarnaast op de algemene principes verderop in dit artikel.
Twijfel je over welke alg je precies hebt? Vul dan mijn anti-algen tool in. Op basis van een paar vragen over je bak en een foto stuur ik je een diagnose plus een concreet plan.
Wat is de oorzaak van algen in je aquarium?
Algen en planten concurreren altijd. In elk aquarium, ook in een goedlopende bak. Algen winnen die concurrentie zodra je planten zwakker worden. Dat is in één zin de hele theorie.
Algen hebben van nature een paar voordelen op planten: ze doen het prima bij zeer weinig licht, ze nemen voedingsstoffen sneller op uit het water en hun sporen overleven jaren tot ze de juiste groeicondities krijgen [3]. Toch zie je in een dichtbeplant aquarium of in een vijver met veel waterplanten zelden een algenplaag. Onderzoek door Walstad toont aan dat een vijver zonder waterplanten ongeveer vijftien keer meer algencellen telt dan dezelfde vijver waar Elodea-planten in groeien (6.600 cellen per ml zonder planten, 430 met planten) [3].
Met andere woorden: sterke planten remmen algen via competitie om voeding, om licht en via subtiele chemische signalen die algengroei onderdrukken [3].
Dat brengt me bij een principe dat de Tsjechische aquarist Marcel Goliaš goed verwoordt: een gezonde plant is het resultaat van de aanwezigheid van de goede elementen MIN de aanwezigheid van schadelijke factoren [5] (zie hieronder). Algen verschijnen in dat plaatje aan de rechterkant: ze duiken op zodra de balans tussen “wat planten nodig hebben” en “wat planten hindert” doorslaat. Niet door een overschot aan voeding, wel door een tekort aan iets anders of door iets in de bak dat planten remt.
De mythes rond algen bestrijden
Voordat we verder gaan wil ik je ook nog dit uitleggen: er zijn een aantal hardnekkige mythes die je vaak leest als je zoekt naar methodes om algen in je aquarium te verwijderen.
Eén hardnekkig misverstand dat je overal op het internet leest: te veel plantenvoeding doseren. De Estimative Index-methode, die actief een licht overschot doseert, geeft in goed werkende plantenaquaria geen algenexplosies [1]. Algen worden gevoed door rottend organisch materiaal en door zwakke plantengroei, niet door je opgeloste meststof.
Hetzelfde geldt voor nitraat en fosfaat. Hoge nitraat hoeft geen probleem te zijn als je planten goed groeien. Belangrijke nuance: het maakt verschil welke nitraat je in je bak hebt. Nitraat dat je zelf doseert via een goede plantenvoeding (KNO3) is geen algenbron. Nitraat dat ontstaat uit afbrekend voer en uitwerpselen is dat wel, niet door de NO3 zelf, maar door de ammoniumpiek die in dat afbraakproces meekomt en die algen direct kunnen oppikken.
Een hardnekkige theorie die je in dezelfde context vaak tegenkomt is de Redfield-ratio. Die zou voorschrijven dat je nitraat en fosfaat in een vaste verhouding van 16:1 moet houden om algen te vermijden. Ik volg die theorie bewust niet, en daarvoor zijn twee redenen. Eén, Redfield deed zijn onderzoek op fytoplankton in zeewater, niet op zoetwater-aquariumplanten. Twee, de cijfers die online circuleren zijn fout uitgerekend. Tom Barr legt het in zijn werk over de rol van fosfor in waterplanten precies uit: de gangbare 16:1 is een atomaire ratio, geen massaratio. Wie 16 atomen stikstof (atomaire massa 14 g/mol) afzet tegen 1 atoom fosfor (atomaire massa 30,97 g/mol), komt op een massaratio van ongeveer 7:1, niet 16:1 [1]. Wie de Redfield-aanpak volgt en toch succes ziet, dankt dat aan één simpel feit: hij doseert meer voedingsstoffen dan voorheen. Niet aan de ratio zelf.
Stabiele plantengroei is wat algen tegenhoudt, niet een specifieke ratio.
Welke methodes helpen NIET tegen algen in een aquarium?
Naast de bovenstaande mythes zijn er ook nog een aantal methodes die heel vaak aangeraden worden maar naar mijn mening geen effect hebben of het probleem niet bij de oorzaak aanpakken. Hieronder de meest voorkomende ideeën die ik in mijn mailbox terugzie en die in negen op de tien gevallen je probleem niet structureel oplossen.
Anti-algen flessen (algiciden)
Algiciden bevatten meestal koper of simazine. Beide zijn toxisch voor planten en vissen, niet alleen voor algen [3]. De juiste dosis vinden die wel algen doodt maar geen schade doet aan de rest van je bak, is in een aquariumcontext bijna onmogelijk te bepalen. Dat zegt Walstad in haar boek letterlijk en het klopt met wat ik in de praktijk zie [3]. Een tweede risico: als algen massaal afsterven, geven ze toxinen vrij in het water, en de afbraak van de dode algenmassa onttrekt zuurstof. Vissterfte is in dat scenario een reëel risico [3]. Je kan tijdelijk een effect zien, structureel resultaat is zeldzaam, en het risico op de rest van je bak weegt zwaar mee.
Vloeibare CO2 (Carbo, EasyCarbo) als CO2-vervanger
Dit misverstand zie ik veruit het vaakst terugkomen in mijn mailbox. Carbo en vergelijkbare producten bevatten glutaraldehyde. Het is een algicide die algen lokaal aantast, vandaar dat het op korte termijn werkt tegen baardalg en draadalg. Je planten kunnen het in beperkte mate gebruiken als alternatieve koolstofbron, maar het is geen gas en planten benutten het veel minder efficiënt dan “echte” CO2 via een CO2-systeem. Praktijkonderzoek van Tom Barr laat zien dat glutaraldehyde 2 tot 4 keer meer plantengroei geeft dan een controle zonder toevoeging, terwijl CO2-injectie 10 tot 20 keer meer plantengroei geeft [4].
Wie hiermee dus een echt CO2-tekort denkt op te lossen, krijgt zijn algen na een paar weken terug. Geen oplossing, alleen een tijdelijke pauze.
Fosfaat of nitraat verlagen
Een klassiek advies dat al decennia rondgaat: hou je nitraat en fosfaat laag, dan krijg je geen algen. Het werkt in de praktijk niet. Een typisch aquarium met redelijk wat vissen bevat al snel 1 tot 5 mg/l fosfaat, ruim boven de 0,02 mg/l-grens waarbij algen al goed kunnen groeien [3]. Wil je met andere woorden echt zakken tot een niveau waarbij de algen sterven, dan zijn je planten al lang dood. De relatie tussen fosfaat (P) en algen werd bovendien al jaren geleden weerlegd in onderzoek naar plantenvoeding in zoetwateraquaria [1]. Bij blauwalg werkt het zelfs averechts: lage nitraat is een van de triggers.
Alleen het licht reduceren
Klinkt logisch: minder licht is minder energie voor algen. Maar algen zijn schaduw-organismen, ze hebben minder licht nodig dan je planten. Uit onderzoek door Walstad blijkt dat groene algen al verzadigd raken bij ongeveer 211 µmol/m²/s en dat veel algensoorten zelfs bij veel lagere lichtintensiteiten al volop groeien [3]. Dat is dus zeer laag licht, veel lager dan wat je planten nodig hebben om goed te kunnen groeien. Wie dus alleen het licht halveert zonder ook de andere oorzaken aan te pakken (bijv. een CO2-tekort), zal dus mogelijk nog steeds algen over houden. Je licht verzwakken geeft met andere woorden het beste resultaat in combinatie met sterke plantengroei.
Wat helpt dan wel? De aanpak hieronder.
Algen in je aquarium bestrijden met de gouden driehoek
Drie variabelen bepalen of je planten sterk genoeg groeien om algen te onderdrukken: licht, CO2 en plantenvoeding. Tom Barr noemt het in zijn werk de balans waar het hele plantenaquarium om draait: licht bepaalt het tempo waarin je planten alles erboven nodig hebben, CO2 en voeding moeten daarop volgen [2]. Drie hoeken van een driehoek, en zodra één hoek wegvalt of niet stabiel is, krimpt de plantengroei en krijgen algen ruimte.
Naast die driehoek voeg ik een vierde principe toe dat onder elke specifieke algen-strategie ligt: organische belasting laag houden via onderhoud. En een vijfde dat erboven hangt: algeneters als ondersteuning. Vijf principes samen, in volgorde van impact:
1. Plantengroei stabiliseren via licht, CO2 en voeding
Licht. Hou je lichtduur op 6 tot 8 uur per dag, met een timer. Houd dit stabiel en gebruik niet té sterk licht.
CO2. Heb je een CO2-systeem? Zorg dan voor stabiliteit doorheen de dag. CO2 die een uur voor het licht aangaat, een drop checker die de hele dag op limegroen staat, een diffuser of atomizer die fijne bellen produceert. Heb je geen CO2-systeem, dan beperk je best de lichtsterkte en kies je voor planten die prima zonder CO2 kunnen leven, zoals Anubias, Cryptocoryne, Microsorum, Vallisneria. Een complete CO2-set is voor de meeste plantenaquaria de stap die op lange termijn het meeste verschil maakt. Je haalt het maximale uit een CO2-systeem met een stabiele timing en een drop checker die overdag op limegroen blijft.
Voeding. Doseer consequent na elke waterwissel. Niet inhalen na een gemiste week, niet verdubbelen als compensatie. Voor een klassiek plantenaquarium met grind of fijne kiezel werkt mijn All-in-One goed: één doseerschema, alle macro’s en micro’s in één fles. Op aquasoil geeft mijn All-in-One Lean Dosing het beste resultaat, omdat de soil zelf al een groot deel van de voeding levert. Twijfel je tussen de twee? Lees dan mijn artikel over de verschillen tussen Estimative Index en Lean Dosing.
2. Organische belasting verlagen
Wekelijks 25 tot 30% water verversen is in mijn ervaring de meest effectieve onderhoudsroutine. Het verwijdert overtollige afvalstoffen, herstelt de balans en geeft je planten een schone start voor de week erop. Maak je filter elke vier tot zes weken schoon door de filtermatten uit te knijpen in een emmer aquariumwater. Niet onder de kraan, dan dood je je nuttige bacteriën. Voer met mate, geen voer mag onaangeraakt op de bodem belanden. Verwijder dode bladeren zodra je ze ziet.
Check ook eens of je niet téveel vissen hebt. Hoe meer vissen, hoe hoger de organische belasting (lees: poep 😉 ).
3. Mechanische verwijdering: wat er al groeit weghalen
Algen die je weghaalt komen niet zomaar terug als je de oorzaak ook aanpakt. Een algenmagneet of algenkrabber werkt goed voor hardnekkige algen op de ruiten. Aangetaste bladeren snoei je weg, niet om hoe het eruitziet, maar omdat een verzwakt blad een aanknopingspunt is voor nieuwe algengroei. Voor specifieke algensoorten zoals baardalg en draadalg geldt nog dat je ze zoveel mogelijk fysiek verwijdert voor je aan de structurele aanpak begint. Algen die je manueel weghaalt zijn algen die geen sporen meer kunnen verspreiden.
4. Algeneters als ondersteuning
Algeneters helpen, maar ze zijn nooit de oplossing op zich. Geen vis eet alle soorten algen, en voor blauwalg bestaat er gewoon geen aquariumdier dat het aanraakt [3]. Welke vis of garnaal past bij welke alg, vind je in het overzicht hieronder. Zie ze als je reserveteam die meehelpt nadat jij de structurele oorzaak hebt aangepakt.
Algenbestrijding per soort: kies je strategie
De identificatietabel hierboven helpt je herkennen welke alg je hebt. Hieronder vind je per soort de kernoorzaak en een link naar de volledige strategie. De tabel was de visuele check, dit is de inhoudelijke diagnose: waarom zit deze alg specifiek in jouw bak en welke strategie moet je lezen om hem weg te krijgen.
Begin met je primaire algensoort. Heb je er meerdere, ga dan eerst voor de soort die het meeste schade aanricht.
Baardalg in je aquarium is bijna altijd een gevolg van CO2-instabiliteit. Bij 95% van de klanten die mij hierover contacteren, staat een CO2-systeem al in de bak. Het probleem zit doorgaans niet in te weinig CO2, maar in een schommelend CO2-niveau doorheen de dag. Lees hier mijn volledige aanpak voor baardalg.
Draadalg in je aquarium verschijnt bijna altijd bij een CO2-tekort, vaak in combinatie met een onbalans tussen licht, CO2 en voeding. Drie factoren spelen meestal samen, alleen de eerste is voor 90% al voldoende. Lees hier mijn stappenplan voor draadalg.
Bruine alg in je aquarium is in een bak van minder dan twee maanden oud volkomen normaal. Bij oudere bakken wijst het op organische belasting of slechte circulatie. Verschillend probleem, verschillende aanpak. Lees hier mijn strategie voor bruine alg.
Blauwalg in je aquarium is technisch geen alg maar een cyanobacterie. De oorzaak ligt vrijwel altijd in lage nitraatwaarden, ophoping van organisch afval en zwakke watercirculatie ter hoogte van het substraat. Lees hier mijn aanpak voor blauwalg.
Groene puntalg in je aquarium komt minder vaak voor dan baardalg of draadalg, maar is verdomd hardnekkig zodra hij er is. De aanpak vraagt geduld en een combinatie van mechanische verwijdering en de plantengroei verbeteren. Lees hier mijn aanpak voor groene puntalg.
Zweefalg of groen water in je aquarium ontstaat door een combinatie van organische belasting en lichtoverschot, vaak na een ammoniumpiek of bij directe inval van zonlicht op de bak. Lees hier mijn strategie voor zweefalg en groen water.
Welke vissen en garnalen eten algen?
Algeneters zijn een ondersteunende ploeg, niet de oplossing zelf. Hieronder de vissen, garnaaltjes en slakken die in mijn ervaring werken voor elk algentype, plus de belangrijke beperking die je vooraf moet weten.
| Algensoort | Beste algeneter(s) | Opmerking |
|---|---|---|
| Baardalg | Siamese algeneter (Crossocheilus oblongus) | Eet baardalg actief. Amano-garnalen eten verzwakte baardalg, niet de stevige groei. |
| Draadalg | Amano-garnaal, Otocinclus | Werken trager dan een goede CO2-aanpak, maar helpen wel om resterende slierten op te ruimen. |
| Bruine alg | Otocinclus, Amano-garnaal, hoorn- en posthoornslakken | Otocinclus eet veel bruine alg, vooral in groep. Slakken zijn handig op moeilijk bereikbare plekken. |
| Blauwalg | Geen | Geen aquariumdier eet blauwalg. Niet inzetten op biologische bestrijding hier [3]. |
| Groene puntalg | Otocinclus, Nerietenslakken (Neritina) | Groene puntalg is een van de moeilijkst eetbare algen. |
| Zweefalg / groen water | Niet via dieren | Algen zitten in de waterkolom, niet op oppervlakken. Filtratie of UV is hier de juiste route. |
Een laatste nuance die ik vaak zie ontbreken in adviezen over algeneters op het internet: algeneters eten als eerste de lekkere algen, en wat ze laten staan zijn juist de onsmakelijke soorten die uiteindelijk de overhand kunnen krijgen [3]. Inzetten op algeneters zonder de échte oorzaak aan te pakken werkt op korte termijn, niet op lange termijn.
PS: check zeker eens mijn uitgebreid artikel over algeneters in het aquarium. Daar vind je alle soorten in de tabel hierboven met hun vereisten, waterwaardes, karakter etc.
Wat als niets werkt tegen hardnekkige algen?
Soms zit een aquarium dieper in de problemen dan de standaardaanpak kan oplossen. De algen hebben de bak overgenomen, planten gaan achteruit, je hebt al van alles geprobeerd. Voor die situaties is er een “combinatie-aanpak” die ik leerde uit het werk van Walstad: niet één bouwsteen tegelijk aanpakken, maar meerdere factoren tegelijk aanpakken [3].
De combinatie-aanpak: meerdere factoren tegelijk
Doorgaans raad ik af om meerdere zaken te wijzigen in één keer, maar dit is de uitzondering op deze regel. In een situatie waarbij de algen echt beginnen woekeren, moet je snel ingrijpen of je krijgt de algen nog heel moeilijk weg:
- Onderhoud: verwijder mechanisch zoveel mogelijk algen. Wat dood en weg is, kan geen sporen meer verspreiden.
- Onderhoud, vervolg: doe een grote waterwissel van 50% en plaats Seachem Purigen in je filter. Deze verwijdert organische afvalstoffen die je algen kunnen gebruiken maar laten je meststoffen met rust.
- Verlichting: dim je licht. Schakel één buis of LED-paneel uit, plaats je lampen hoger, installeer een dimmer of voeg drijfplantjes toe.
- Plantenvoeding en plantenmassa: voeg drijfplanten toe, die halen hun CO2 uit de lucht en groeien razendsnel [3]. Verhoog de plantenmassa door extra planten toe te voegen, liefst gemakkelijke planten en snelgroeiers. Vergeet je plantenvoeding niet.
- Waterparameters: hou je pH onder 7,5 als je vissen dat verdragen. Algen halen voordeel uit hard alkalisch water dat planten benadeelt; door de pH te verlagen verklein je dat voordeel [3].
In twee tot drie weken zou je het systeem moeten zien kantelen in het voordeel van je planten. Werkt het na drie weken nog niet, dan zit er waarschijnlijk een specifiek probleem in je bak dat een persoonlijke diagnose vraagt.
Deze combinatie is geen routine, het is een noodprotocol wanneer het uit de hand loopt. Voor de meeste algenproblemen volstaat de algemene aanpak hierboven plus de specifieke strategie voor jouw algensoort.
Algen voorkomen in je aquarium: zo blijven ze weg
Eens je je algen weg hebt, wil je vooral voorkomen dat ze terugkomen. Deze vijf gewoontes werken structureel en kosten je minder dan een halfuur per week:
- Wekelijks 25 tot 30% water verversen, vast moment, vaste hoeveelheid.
- Lichtduur op een timer, maximaal 8 uur per dag. Aan de sterkte zelf raak je niet zomaar, behalve als je je hele balans aanpakt.
- Plantenvoeding consequent doseren na elke waterwissel. Een gemiste dosis niet inhalen, een dubbele dosis niet als compensatie.
- Filter maandelijks schoonmaken, filtermatten uitknijpen in aquariumwater (niet onder de kraan).
- Snel groeiende planten genoeg ruimte geven. Sterke planten zijn je beste verdediging tegen algen.
Hier komt ook de PlantedBox-Groeipiramide in beeld. Wil je algen voorkomen in je aquarium, de plantengroei zoveel mogelijk stimuleren én de bak stabiel houden? Zorg er dan voor dat alle bouwstenen van de piramide goed zitten:
- Onderhoud en stabiliteit (bouwsteen 1): organisch afval, vuil filter, te veel voer dat op de bodem belandt, dode bladeren die rotten. Dit is de hoofdoorzaak van bruine alg, blauwalg en zweefalg.
- Verlichting (bouwsteen 2): te veel licht voor de plantenmassa die je hebt. Dat zijn bijvoorbeeld die typische LED-installaties die overgedimensioneerd zijn voor een halfvol plantenaquarium.
- CO2 (bouwsteen 3): te weinig CO2 of CO2 dat doorheen de dag schommelt. Dit is de hoofdoorzaak van baardalg en draadalg.
- Plantenvoeding en bodem (bouwsteen 4): een tekort aan een specifieke voedingsstof. Volgens de wet van Liebig (de wet van het minimum) wordt plantengroei beperkt door de voedingsstof die het minst aanwezig is, niet door de voedingsstoffen die wel aanwezig zijn. Een aquarium met slecht groeiende planten door een tekort aan ijzer, kalium of stikstof zal sneller algen krijgen, niet omdat de algen het tekort aanvallen, maar omdat de planten de strijd verliezen.
- Waterparameters (bouwsteen 5): extreme pH, zeer hoge KH of een algemene slechte kwaliteit van het gebruikte water. Komt minder vaak voor als hoofdoorzaak, maar kan alle andere bouwstenen blokkeren.
Een laatste advies dat onderschat wordt: geduld. Na een ingreep zie je pas na vier tot zes weken het volledige resultaat. Wie elke week iets anders probeert, reset zijn eigen herstelproces telkens opnieuw.
Conclusie
Algen in je aquarium overkomt iedereen, ook ervaren aquaristen. Wat het verschil maakt tussen een tijdelijke tegenslag en een blijvend probleem, is hoe je ze aanpakt. Eerst herkennen welke alg je hebt, dan begrijpen waarom je de algen hebt, dan structureel werken aan plantenkracht in plaats van aan algenbestrijding via flesjes.
De rode draad door alles wat je hierboven hebt gelezen: gezonde planten zijn je beste verdediging. Niet een specifiek middel, niet een specifieke parameter, niet een specifieke vis. Stabiele bak, sterke planten, geduld.
Twijfel je over wat er bij jou speelt, of over welke alg je hebt? Vul dan mijn anti-algen tool in. Op basis van jouw situatie krijg je een persoonlijk actieplan. Succes ermee, en geef jezelf vier tot zes weken om het werk zijn werk te laten doen.
Bronnen
[1] Tom Barr. “Phosphorus’ Role in Aquatic Macrophyte Horticulture.” Barr Report.
[2] Tom Barr. “An Analysis of Sediments, Growth and Water Column Nutrient Concentration Breakdown.” Barr Report, Vol. 3, Issue 6.
[3] Diana Walstad. Ecology of the Planted Aquarium, hoofdstuk X (Algae Control). Echinodorus Publishing.
[4] Tom Barr. Discussion on glutaraldehyde and carbon sources in aquatic plants. Barr Report.
[5] Marcel Goliaš. Aquaristische experimenten en observaties. aqua.golias.eu.





Hoi ik heb een vraagje
Ik heb bruine alg op de bladeren van mijn Javavarens.
Ik heb alleen Javavarens het is cichlide aquarium.
En kan ik jouw planten voeding ook voor deze Javavarens gebruiken?
Mijn aquarium spoelt 3x per week een half uur en 1x in de 2 weken hevel ik de bodem af maar daar komt nooit zoveel af maar voor de het water verversing gaat dan sneller in het aquarium.